Świadectwo charakterystyki energetycznej (2026): Kto i kiedy musi je posiadać? Poradnik eksperta

Andrzej Górak

7/1/20262 min read

black blue and yellow textile
black blue and yellow textile

Przepisy prawa budowlanego potrafią być skomplikowane, ale odpowiedź na pytanie, kiedy potrzebujesz świadectwa charakterystyki energetycznej (potocznie zwanego paszportem lub certyfikatem energetycznym), jest w rzeczywistości bardzo prosta.

Jako zespół Firma Energia Andrzej Górak, codziennie pomagamy właścicielom nieruchomości w Przasnyszu i na całym Mazowszu przejść przez proces audytów i certyfikacji. Przygotowaliśmy ten krótki poradnik, aby w prostych słowach wyjaśnić, kto i w jakich sytuacjach ma prawny obowiązek posiadania tego dokumentu.

Czym jest świadectwo charakterystyki energetycznej?

Świadectwo charakterystyki energetycznej to oficjalny dokument, który określa wielkość zapotrzebowania na energię niezbędną do zaspokojenia potrzeb związanych z użytkowaniem budynku (czyli ogrzewanie, wentylacja, chłodzenie, przygotowanie ciepłej wody użytkowej, a w budynkach niemieszkalnych również oświetlenie).

Dokument ten jest ważny przez 10 lat od daty jego sporządzenia (chyba że w międzyczasie przeprowadzisz termomodernizację, np. ocieplisz ściany lub wymienisz kocioł – wtedy należy wyrobić nowe).

Kiedy świadectwo charakterystyki energetycznej jest obowiązkowe?

Obowiązek sporządzenia świadectwa dotyczy konkretnych sytuacji rynkowych i urzędowych. Dokument jest wymagany bezwzględnie w trzech przypadkach:

  1. Sprzedaż budynku lub mieszkania

  2. Zbywca (sprzedający) ma obowiązek przekazać nabywcy oryginał świadectwa przy sporządzaniu aktu notarialnego. Notariusz odnotuje ten fakt w umowie.

  3. Wynajem nieruchomości (nowe umowy)

  4. Wynajmujący musi przekazać najemcy kopię lub wydruk świadectwa charakterystyki energetycznej przy podpisywaniu umowy najmu.

  5. Zakończenie budowy nowego obiektu (odbiór budynku)

  6. Inwestor ma obowiązek dołączyć kopię świadectwa do zawiadomienia o zakończeniu budowy lub wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie, składanego do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego (PINB).

Ważne! Kary finansowe: Za brak przekazania świadectwa przy sprzedaży lub wynajmie nieruchomości grozi kara grzywny, która może wynieść do 5000 zł.

Kiedy nie jest wymagane świadectwo charakterystyki energetycznej? (Wyjątki)

Nie każdy budynek wymaga sporządzania certyfikatu energetycznego. Zgodnie z ustawą, obowiązek ten nie dotyczy budynków:

  • Zabytkowych (podlegających ochronie na podstawie przepisów o ochronie zabytków).

  • Miejsc kultu religijnego (kościoły, kaplice).

  • Przemysłowych i gospodarczych, które nie posiadają instalacji zużywających energię (z wyłączeniem oświetlenia wbudowanego).

  • Mieszkalnych użytkowanych krócej niż 4 miesiące w roku (np. typowe domki letniskowe, rekreacyjne).

  • Wolnostojących o powierzchni użytkowej poniżej 50 m².

  • Gospodarstw rolnych o niskim wskaźniku EP (zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną).

Dlaczego nie warto z tym czekać na ostatnią chwilę?

Wielu właścicieli przypomina sobie o konieczności uzyskania świadectwa energetycznego na kilka dni przed wizytą u notariusza. Choć jako inżynierowie z Firma Energia Andrzej Górak działamy sprawnie i terminowo, rzetelne przygotowanie dokumentu wymaga czasu na analizę dokumentacji technicznej lub przeprowadzenie wizji lokalnej.

Potrzebujesz świadectwa lub audytu energetycznego?

Niezależnie od tego, czy planujesz sprzedaż mieszkania, budujesz nowy dom, czy przygotowujesz się do kompleksowej termomodernizacji – jesteśmy do Twojej dyspozycji.

Skontaktuj się z nami! Opracowujemy profesjonalne świadectwa, charakterystyki na cele projektowe i szczegółowe audyty energetyczne, opierając się na wieloletnim doświadczeniu inżynierskim. Zadbamy o to, by Twoje dokumenty były w 100% zgodne z najnowszym prawem budowlanym.